การขุดค้นแหล่งโบราณคดีดอนยายทองในช่วงเดือนพฤษภาคม–มิถุนายน 2569 ได้ค้นพบโครงกระดูกหมายเลข 9 ซึ่งเป็นเด็กอายุต่ำกว่า 12 ปี พร้อมเครื่องประกอบศพ ได้แก่ ลูกปัดแก้วและโลหะสำริด นอกจากนี้ยังพบภาชนะดินเผาเพิ่มเติมจำนวนมาก รวมทั้งหลักฐานการใช้ความร้อนในพื้นที่ TP.9 ขณะเดียวกันการขุดแต่งกลองมโหระทึกใบที่ 3–6 ทำให้ทราบลักษณะการวางกลอง สภาพการชำรุด และรายละเอียดทางโบราณคดีมากขึ้น ข้อมูลทั้งหมดสะท้อนให้เห็นว่าแหล่งดอนยายทองเป็นแหล่งฝังศพและประกอบพิธีกรรมที่สำคัญของชุมชนสมัยก่อนประวัติศาสตร์ และมีคุณค่าสูงต่อการศึกษาประวัติศาสตร์และวัฒนธรรมของจังหวัดเพชรบุรี มีรายละเอียดดังนี้
เป็นรายงานความก้าวหน้าการขุดค้นแหล่งโบราณคดีดอนยายทอง ตำบลสมอพลือ อำเภอบ้านลาด จังหวัดเพชรบุรี ของสำนักศิลปากรที่ 1 ราชบุรี ช่วงวันที่ 14 พฤษภาคม – 12 มิถุนายน 2569 โดยเน้นการค้นพบโครงกระดูกหมายเลข 9 และโบราณวัตถุเพิ่มเติม
1. การค้นพบโครงกระดูกหมายเลข 9 จำนวนที่พบเพิ่ม 1 โครง กำหนดเป็น โครงกระดูกหมายเลข 9 (SK.9) ลักษณะการวางศพนอนเหยียดยาว หันศีรษะไปทางทิศตะวันออกเฉียงเหนือ กระดูกที่พบ กระดูกต้นขา (Femur) กระดูกต้นแขน (Humerus) กระดูกซี่โครง (Ribs) ฟันกรามน้ำนม 1 ซี่ สันนิษฐานอายุ เด็กอายุต่ำกว่า 12 ปี
2. โบราณวัตถุที่พบร่วมกับโครงกระดูก
โลหะสำริด พบเพิ่ม 1 ใบ บริเวณ TP.6 ใกล้กลองมโหระทึกใบที่ 4 อาจเป็น ฆ้องสำริด หรือ กลองมโหระทึกอีก 1 ใบ
ลูกปัด พบลูกปัดแก้ว 2 เม็ด ระหว่างกระดูกต้นขาของโครงกระดูกหมายเลข 9
ภาชนะดินเผา พบเพิ่มเติม 5 ใบ ใกล้กลองมโหระทึกใบที่ 5 และ 6 เป็นหม้อก้นกลม 4 ใบ และหม้อทรงกลมมีเชิง 1 ใบ พบภาชนะดินเผาอีก 2 ใบ ในบริเวณมุมหลุมขุดค้น พบเศษภาชนะดินเผากระจายทั่วพื้นที่ขยายหลุม
ก้อนดินเผาไฟ พบจำนวนมากในบริเวณ TP.9 อาจเกี่ยวข้องกับกิจกรรมที่ใช้ความร้อนในอดีต
3. รายละเอียดกลองมโหระทึกที่ขุดแต่ง
กลองใบที่ 3 วางคว่ำ (หน้ากลองหงายขึ้นด้านบน) แตกชำรุดค่อนข้างมาก อาจได้รับผลกระทบจากการใช้พื้นที่เป็นเส้นทางรถบรรทุกดินในอดีต
กลองใบที่ 4 พบชิ้นส่วนสำริดด้านข้างหนาค่อนข้างมาก ยังไม่พบส่วนลำตัวของกลอง
กลองใบที่ 5 วางหงาย (หน้ากลองลงด้านล่าง) ขุดหน้าตัดเพื่อตรวจสอบการบรรจุสิ่งของภายใน ยังไม่พบหลักฐานการบรรจุสิ่งของ
กลองใบที่ 6 วางหงาย (หน้ากลองลงพื้น) พบฐานกลองและชิ้นส่วนสำริดบริเวณฐาน
4. ความสำคัญทางโบราณคดี
- การพบโครงกระดูกเด็กพร้อมลูกปัดแก้วและโลหะสำริด แสดงถึงพิธีกรรมฝังศพที่มีการอุทิศเครื่องประกอบศพ
- การพบกลองมโหระทึกหลายใบในบริเวณเดียวกัน สะท้อนถึงความสำคัญของพื้นที่ในฐานะศูนย์กลางพิธีกรรมหรือชุมชนชั้นนำ
- ภาชนะดินเผาและก้อนดินเผาไฟจำนวนมาก ช่วยให้เข้าใจกิจกรรมทางสังคมและพิธีกรรมของชุมชนสมัยก่อนประวัติศาสตร์
5. แผนการดำเนินงานต่อไป
- ขุดแต่งกลองมโหระทึกทั้ง 4 ใบ เพื่อศึกษารูปแบบและลวดลายบนลำตัวกลอง
- ขุดค้นบริเวณโครงกระดูกหมายเลข 9 เพิ่มเติม เพื่อศึกษารูปแบบการฝังศพและการวางเครื่องอุทิศ
- วิเคราะห์ความสัมพันธ์ระหว่างโครงกระดูก กลองมโหระทึก และโบราณวัตถุที่พบร่วมกัน